Dakbedekking dakkapel

De dakbedekking van een dakkapel is het onderdeel waar je nooit naar kijkt. Je ziet het niet vanaf de straat, je komt er niet bij en zolang het droog blijft binnen denk je er geen seconde aan. Precies daarom is het ook het onderdeel dat de meeste ellende veroorzaakt: als er iets misgaat, merk je het pas als er een vochtplek op je zolderplafond staat.

Ga je een dakkapel laten plaatsen, dan staat er straks een materiaal in de offerte dat je waarschijnlijk maar half kent. En heb je al een dakkapel waarvan het dak op is, dan moet je kiezen waarmee je hem opnieuw laat afwerken. Hieronder loop je alle opties langs: wat er ligt, hoe lang het meegaat, wat het kost en waar het in de praktijk fout gaat.

Waarom een dakkapel bijna altijd een plat dak heeft

Een dakkapel steekt uit je schuine dak naar voren. Zou je daar een schuin dakje op zetten dat het hoofddak volgt, dan wordt de dakkapel binnen een stuk lager en verlies je precies de stahoogte waar je hem voor liet plaatsen. Daarom krijgt de dakkapel met plat dak in Nederland veruit de voorkeur.

Dat platte dak is trouwens nooit helemaal plat. Er zit altijd een lichte helling in, zodat het regenwater één kant op loopt. Welk materiaal er dan op komt, hangt af van je budget, de uitstraling en hoe lang je vooruit wilt kunnen. Alle varianten en hun opbouw staan bij elkaar op de pagina met modellen dakkapellen.

De vier materialen voor een plat dakkapeldak

EPDM: het rubberdoek dat de standaard is geworden

EPDM is een synthetisch rubber dat in één doek over het hele dakvlak gaat. Voor een dakkapel van drie of vier vierkante meter betekent dat: nul naden op het dakvlak zelf. En dat is meteen de reden dat het zo goed werkt, want naden zijn nu eenmaal de plek waar water uiteindelijk doorheen kruipt.

Het materiaal is elastisch, blijft dat ook bij vorst, en trekt zich niets aan van uv-straling. In de praktijk rekenen dakdekkers op 40 tot 50 jaar. Gaat er toch iets mis met een EPDM-dak, dan ligt dat vrijwel altijd aan de verwerking en niet aan het rubber: een vuile of vochtige ondergrond bij het verlijmen, of een slordig afgewerkt detail bij de opstand.

Bitumen of dakleer: de vertrouwde klassieker

Bitumen ken je waarschijnlijk als dakleer of als de zwarte rollen die met een brander worden aangebracht. Het wordt in twee lagen gelegd, is scherp geprijsd en er is geen dakdekker in Nederland die er niet mee overweg kan. Op oudere dakkapellen kom je het verreweg het vaakst tegen.

Het nadeel zit in de naden en in het gedrag bij temperatuurwisselingen. Bitumen wordt in de zomerzon zacht en in de winter stug, en dat werken kost het materiaal jaren. Na een jaar of vijftien beginnen de eerste haarscheurtjes in de overlappen, na 20 tot 30 jaar is het meestal wel klaar. Herken je die scheurtjes of zie je blazen in het dak, lees dan even wat je te doen staat bij lekkage aan je dakkapel.

PVC: dun, licht en netjes

PVC-dakbanen worden aan elkaar gelast in plaats van gelijmd, wat een sterke naad geeft. Het materiaal is licht en dun, dus je houdt een strakke afwerking over. Reken op een jaar of 25 tot 30. Op dakkapellen zie je het minder vaak dan EPDM en bitumen, meestal omdat de dakdekker of de fabrikant nu eenmaal met een bepaald systeem werkt.

Zink: de duurste, en dat zie je

Zink is geen doek maar plaatwerk, met felsnaden die door de zetter worden gemaakt. Het gaat 30 tot 50 jaar mee en krijgt in de loop der jaren een matgrijze patina die veel mensen juist mooi vinden. Het is wel het duurste van de vier en het vraagt vakwerk, want de naden worden ter plekke gemaakt.

Zink kiezen voor alleen het dakvlak is zelden logisch, simpelweg omdat je het niet ziet. Het wordt pas interessant als de hele dakkapel in zink wordt uitgevoerd, of bij een monument of beschermd stadsgezicht waar de gemeente om een materiaal vraagt dat bij de omgeving past. Bekijk dan ook de andere materialen voor een dakkapel, want de zijwangen bepalen het aanzicht veel sterker dan het dak.

Kan een dakkapel dakpannen krijgen?

Ja, maar alleen als het dak van de dakkapel schuin loopt. Op een plat vlak blijven dakpannen niet waterdicht, daar heb je een gesloten bedekking voor nodig. Er zijn drie modellen waar pannen wel kunnen:

• De sleepdakkapel, waarbij het dakvlak van het hoofddak doorloopt over de dakkapel. Dit is het model waar dakpannen het meest vanzelfsprekend zijn.
• De dakkapel met puntdak, met twee schuine vlakken en een nok. Klassiek van vorm en met pannen goed te leggen.
• De dakkapel met schuin dak, waarbij het dak licht afloopt. Of pannen hier kunnen hangt af van de helling, bij een flauwe hoek kies je alsnog voor een gesloten bedekking.

Het voordeel is duidelijk: met dezelfde pannen als op je hoofddak valt de dakkapel nauwelijks op. Dat telt vooral aan de voorzijde van de woning, waar de gemeente kritischer meekijkt en waar het straatbeeld meespeelt. Het nadeel is dat een schuin dak binnen ruimte kost en dat pannen zwaarder zijn, wat weer eisen stelt aan de constructie.

Wat er onder de dakbedekking zit, en waarom dat vaker lekt

Hier zit het punt dat in bijna elk artikel over dit onderwerp ontbreekt. Een dakkapeldak lekt zelden midden op het vlak. Het lekt bij de randen, en dat heeft weinig met de keuze tussen EPDM of bitumen te maken.

1. Het afschotDe Vakrichtlijn gesloten dakbedekkingssystemen adviseert minimaal 1,6 procent afschot, oftewel 16 millimeter per meter. Ligt er minder, dan blijft er water staan. Dat water is zwaar, het vriest in de winter en het vreet aan elke naad die het tegenkomt. Een dakkapeldak van anderhalve meter diep moet dus zo’n 2,5 centimeter verval hebben.
2. De aansluiting op het hoofddakWaar de dakkapel het bestaande dak raakt, komen loodslabben of een vergelijkbare afdichting. Dit is statistisch gezien de meest voorkomende lekplek van een dakkapel, en het is puur vakwerk. Zie ook de kosten van een dakkapelreparatie, waar loodwerk als aparte post terugkomt.
3. De daktrim en de opstandAan de voor- en zijkanten wordt de bedekking omhoog gezet en afgedekt met een aluminium of kunststof daktrim. Zit die los of te laag, dan waait regen er precies onder. De trim is meestal in kleur te kiezen, zodat hij aansluit op het keralit of trespa van de zijwangen.
4. De afvoerAl dat water moet ergens heen. Een verstopte of te krappe uitloop laat het dak vollopen, en dan is de bedekking niet je probleem maar het slachtoffer. Hoe dat werkt lees je bij de afvoer bij een dakkapel.

Kort gezegd: een goedkoop materiaal dat vakkundig is aangebracht presteert beter dan het beste rubber dat slordig is gelegd. Onder de bedekking hoort trouwens ook je isolatiepakket, en juist daar valt in oude dakkapellen veel te winnen, zie een dakkapel isoleren.

Wanneer moet de dakbedekking vervangen worden?

Je hoeft daar geen expert voor te zijn. Pak een keer per jaar een ladder of kijk vanuit een raam op de verdieping erboven en let op deze dingen:

• Blazen of bobbels in het vlak. Er zit lucht of vocht onder de bedekking.
• Scheurtjes in de naden of bij de opstand, vaak het eerste signaal bij bitumen.
• Plassen die dagen na een bui nog blijven staan. Dat wijst op te weinig afschot of een verzakking.
• Grind of leislag dat is weggespoeld, waardoor de onderlaag bloot ligt.
• Groene aanslag, mos of bladeren die het water tegenhouden. Meenemen bij het reinigen van je dakkapel.

Zie je een van deze punten, dan hoeft dat niet meteen te betekenen dat alles eraf moet. Een lokale reparatie kan prima zijn als de rest nog gezond is. Twijfel je tussen opknappen en vervangen, vergelijk dan een dakkapel renoveren met een dakkapel vervangen. Is de dakbedekking op maar zitten de kozijnen en zijwangen nog goed, dan is alleen het dak aanpakken vrijwel altijd de verstandigste keus.

Wat er nog meer op dat dak komt te liggen

Het platte dak van een dakkapel is verleidelijk als plek voor andere dingen. Dat kan, maar niet zomaar.

Zonnepanelen zijn de meest gestelde vraag. Op een plat dakkapeldak liggen ze in een frame op ballasttegels, want je wilt geen schroeven door een waterdichte laag heen. Dat betekent extra gewicht op een constructie die daar niet standaard voor is gerekend, en het betekent dat de tegels het afschot niet mogen blokkeren. Laat het altijd nakijken voordat je bestelt, en bekijk de mogelijkheden bij zonnepanelen op een dakkapel. Andere toevoegingen die het dak raken, zoals een rolluik met een kast boven het kozijn, staan bij elkaar op de pagina met opties voor je dakkapel.

Op het dak lopen om er iets neer te zetten is geen goed idee. EPDM en bitumen zijn waterdicht, niet beloopbaar. Wie er met tuinmeubels of een plantenbak begint, heeft binnen een paar seizoenen een lek. Wil je echt buitenruimte boven, kijk dan naar een dakkapel met balkon of een dakopbouw, waar dat vanaf de tekening in het ontwerp zit.

Waar wij zelf voor kiezen

Bij Scheer Dakkapellen maken we de dakkapellen in de eigen werkplaats en werken we het dak standaard af met EPDM. Dat is een bewuste keuze: het dakvlak van een prefab dakkapel is klein genoeg om in één doek te doen, en zonder naden op het vlak haal je de grootste risicofactor er meteen uit. Op de dakkapel zelf geven we 15 jaar garantie, zie de garantie op je dakkapel.

Omdat de hele dakkapel in de werkplaats wordt opgebouwd, zit de dakbedekking er al op voordat hij bij je thuis komt. Daardoor gebeurt het aanbrengen onder controleerbare omstandigheden en niet op een winderige dinsdagmiddag op een ladder. Hoe zo’n dag verloopt lees je bij een dakkapel in een dag en de prefab dakkapel. Wat er daarna nog aan onderhoud bij komt kijken, inclusief de jaarlijkse controle van het EPDM en de afvoeren, staat bij onderhoud aan je dakkapel.

Veelgestelde vragen over dakbedekking op een dakkapel